Tăng lương tối thiểu vùng 2018: Lợi bất cập hại

Theo dự thảo mới nhất được Chính phủ đưa ra để xin lấy ý kiến thay thế Nghị định 153/2016/NĐ-CP quy định mức lương tối thiểu vùng đối với người lao động làm việc theo hợp đồng lao động, mức lương tối thiểu vùng năm 2018 đã thay đổi đáng kể so với mức lương theo Nghị định 153. 

Tăng lương tối thiểu vùng

Cụ thể như sau:

1. Vùng I: 3.980.000 đồng/tháng (tăng 230.000 đồng)

2. Vùng II: 3.530.000 đồng/tháng (tăng 210.000 đồng)

3. Vùng III: 3.090.000 đồng/tháng (tăng 190.000 đồng)

4. Vùng IV: 2.760.000 đồng/tháng (tăng 180.000 đồng)

Như vậy, nhìn chung cả 4 vùng đều được tăng mức lương tối thiểu đối với người lao động (trung bình khoảng 6,6%). Mức lương tối thiểu này được áp dụng với người lao động làm việc theo chế độ hợp đồng lao động theo quy định của Bộ luật Lao động 2012.

Lợi ích trước mắt

Tăng lương tối thiểu vùng là phương án mà Nhà nước đưa ra để bảo vệ quyền lợi cho người lao động. Với mức sống tối thiểu đang ngày càng leo thang theo sự phát triển của đời sống - xã hội, dường như mức lương tối thiểu đang ngày càng không đáp ứng được nhu cầu thực tiễn. 

Theo đánh giá của các chuyên gia, mức lương tối thiểu hiện nay đang đáp ứng được khoảng 90% mức sống thực tế. Phần sai số này nên được giảm đến mức tối thiểu và để thực hiện hóa quá trình giảm sự chênh lệch này, nhà nước đặt ra lộ trình tăng lương tối thiểu cho người lao động theo chế độ hợp đồng lao động theo Bộ luật Lao động năm 2012.

Khó cho doanh nghiệp và người lao động

Việc tăng lương tối thiểu dựa trên những nghiên cứu tính toán của nhà làm luật với thực trạng đời sống của người lao động và tình hình hoạt động của doanh nghiệp. Tuy nhiên, tăng mức lương tối thiểu cũng gây ra cho người lao động và doanh nghiệp những mối lo thường trực.

Tôi cho rằng, mức lương tối thiểu đang ngày càng trở nên không cần thiết và trở thành rào cản cho nền kinh tế phát triển.

Thật vậy! Trên thực tế, doanh nghiệp có hợp đồng lao động thường trả người lao động mức lương cao hơn so với mức lương tối thiểu thì mới thu hút được người lao động có trình độ. Khi tăng mức lương tối thiểu vùng nhưng vẫn thấp hơn mức lương theo hợp đồng, có những doanh nghiệp cũng không cần thay đổi mức lương này. Khi đó, người chịu thiệt vẫn là người lao động. Còn đối với một số  người lao động không có hợp đồng lao động, làm việc tại những khu vực phi chính thức nên không thuộc phạm vi điều chỉnh của Nghị định về mức lương tối thiểu vùng, họ lại được trả mức lương thấp hơn. Như vậy, dường như mức lương tối thiểu không có nhiều ý nghĩa ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống người lao động.

Lương tối thiểu không đủ chi trả các cho nhu cầu thực tiễn

Ngoài ra, đối với hàng trăm doanh nghiệp gặp khó khăn về tài chính, tăng mức lương tối thiểu vô hình chung sẽ tạo thành gánh nặng đáng kể cho doanh nghiệp. Tăng mức lương tối thiểu, doanh nghiệp sẽ phải bỏ thêm chi phí đáng kể cho những vấn đề như lương, bảo hiểm xã hội hay phúc lợi xã hội khác.

Thêm vào đó, mức lương tối thiểu được nâng cao cũng khiến cho giá cả các mặt hàng thiết yếu tăng theo như điện, nước, xăng, thực phẩm....Do doanh nghiệp cần tăng khoản chi cho các chi phí phát sinh khi tăng mức lương tối thiểu, họ sẽ tăng giá sản phẩm để tránh suy giảm lợi ích. Và vì vậy, tưởng chừng tăng lương tối thiểu sẽ cải thiện đời sống người lao động nhưng thực tiễn có lẽ cũng chẳng có thay đổi nào!

Kết

Bài toán đảm bảo lợi ích cho người lao động và doanh nghiệp vẫn rất khó khăn. Phải chăng nhà nước nên đưa ra những phương án khác thay thế cho quy định về mức lương tối thiểu khi mà các quy định này đang ngày càng bộc lộ những bất cập.