Dự thảo Luật Tố cáo (Sửa đổi): Bảo vệ người tố cáo bị làm lộ danh tính như thế nào?

Quốc hội đang lấy ý kiến của cả nước về dự thảo Luật Tố cáo (sửa đổi). Nhìn chung, chế định về xử lý vi phạm sẽ có bước tiến lớn. Trong đó, dự thảo có sự thay đổi về bảo vệ người tố cáo bị làm lộ danh tính.

Sự cấp bách phải thay đổi quy định về bảo vệ người tố cáo

Vừa qua, cả nước xôn xao về vụ việc người có thẩm quyền tiết lộ danh tính người tố cáo. Đây là vụ việc vi phạm nghiêm trọng pháp luật về tố cáo.

Ngày 27-3-2017 ông Nguyễn Văn Dương, chủ tịch UBND tỉnh Đồng Tháp, đã ký một quyết định về việc thụ lý giải quyết và giao nhiệm vụ xác minh nội dung tố cáo của ông V.V.Đ. Mặc dù trên nguyên tắc phải giấu danh tính ông Đ nhưng văn bản này lại nêu rõ ràng họ, tên, địa chỉ của ông. Sai sót này vô cùng cơ bản, vi phạm Khoản 3 Điều 8 Luật Tố cáo 2011. Do đó UBND tỉnh Đồng Tháp, bản thân ông Dương đã tổ chức buổi nhận lỗi và hứa sẽ cử lực lượng công an bảo vệ ông Đ. 

Người tố cáo thường gặp rất nhiều nguy hiểm vì cá nhân bị họ tố cáo thường là những người mà người tố cáo phụ thuộc về tài chính, công việc, ... Và một khi danh tính bị tiết lộ, người tố cáo sẽ đối diện nguy cơ bị trả thù, trù dập... Tuy đã có quy định về xử lý để giải quyết hậu quả vi phạm nhưng bản thân Luật Tố cáo 2011 lại chưa quy định cụ thể về vấn đề này, vẫn còn rất sơ sài nên đã dẫn đến việc xử lý vi phạm có phần chưa thỏa đáng, bù đắp những thiệt hại mà người tố cáo bị tiết lộ danh tính gặp phải.

Vậy nên, Nhà nước cần quy định những chế tài cụ thể hơn, có tính răn đe hơn để sai phạm trong bảo vệ danh tính người tố cáo không còn tiếp diễn.

Người tố cáo cần được bảo vệ danh tính

Luật Tố cáo (sửa đổi) quy định như thế nào?

Vẫn quy định tiết lộ trái pháp luật họ, tên, địa chỉ, bút tích của người tố cáo và những thông tin khác để làm lộ danh tính của người tố cáo là hành vi vi phạm pháp Luật, nhưng chế tài xử lý vi phạm đã được quy định chi tiết, đầy đủ hơn.

Việc xử lý kỷ luật người làm lộ danh tính người tố cáo được quy định như sau:

- Đối với người có thẩm quyền giải quyết tố cáo và người được giao xác minh nội dung tố cáo tiết lộ họ, tên, địa chỉ, bút tích của người tố cáo và những thông tin khác làm lộ danh tính của người tố cáo thì áp dụng hình thức kỷ luật hạ bậc lương.

- Đối với người có thẩm quyền giải quyết tố cáo đồng thời không áp dụng biện pháp theo thẩm quyền để bảo vệ người tố cáo dẫn đến việc người tố cáo bị trả thù, trù dập và tiết lộ họ, tên, địa chỉ, bút tích của người tố cáo và những thông tin khác làm lộ danh tính của người tố cáo thì áp dụng hình thức kỷ luật giáng chức.

Đây là những chế tài hợp lý, có tính răn đe hơn so với Luật Tố cáo 2011. Nếu được luật hóa, những quy định này chắc chắn sẽ khiến những người có thẩm quyền giải quyết tố cáo và người được giao xác minh nội dung tố cáo phải cẩn trọng trong việc làm liên quan. Tuy nhiên, dự thảo cần quy định thêm những trường hợp tiết lộ gây hậu quả nghiêm trọng thì phải bồi thường thỏa đáng cho người bị thiệt hại. Như vậy, việc áp dụng Luật trong thực tiễn sẽ dễ dàng hơn.

Cũng phải nói thêm, dự thảo Luật nên bổ sung những quy định về việc bảo vệ danh tính người tố cáo như thế nào. Người ta thường nói "phòng bệnh hơn chữa bệnh", quy định chi tiết về phương thức bảo vệ danh tính người tố cáo sẽ tránh thông tin về tên, địa chỉ của người tố cáo bị tiết lộ, gây ra những hậu quả đáng tiếc bởi thực tế, để có thể tố cáo người tố cáo có khi phải gửi đơn tới nhiều cơ quan, dẫn đến rất nhiều người có khả năng biết được danh tính của họ.