Dự thảo Luật Phòng chống tham nhũng sửa đổi: theo dõi biến động về tài sản, thu nhập

Chính phủ mới đây đã trình tại phiên họp của Ủy ban thường vụ Quốc hội dự thảo Luật Phòng chống tham nhũng sửa đổi với nhiều điểm mới đáng ghi nhận. Trước tình hình không mấy khả quan của diễn biến phát triển của nạn tham nhũng với số lượng tăng theo thời gian và thủ đoạn ngày càng tinh vi, dự thảo Luật Phòng chống tham nhũng sửa đổi một lần nữa (đã từng sửa đổi năm 2007, 2012) nhằm mục tiêu cải thiện tình trạng tham nhũng như hiện nay.

Dự Luật có nhiều thay đổi không chỉ về đối tượng điều chỉnh, mà còn về các vấn đề như minh bạch tài sản, thu nhập, chế độ liêm chính....Trong đó, minh bạch tài sản, thu nhập là một chế định mới với những quy định tiến bộ, hứa hẹn sẽ góp phần tích cực trong cuộc chiến chống tham nhũng.

Biến động tài sản, thu nhập là công cụ hữu hiệu, điểm mấu chốt để cơ quan chức năng và mọi người có thể nhận diện, phát hiện ra tham nhũng. Khi đã xác định được tham nhũng thì mới tiến hành xử lý nó. Do đó, biến động tài sản, thu nhập là một phần quan trọng cần được điều chỉnh thích đáng để đạt được kết quả cao nhất khi cố gắng phát hiện tham nhũng. Mặc dù cần thiết là vậy nhưng thực tế Luật hiện hành lại không quy định về theo dõi biến động tài sản, thu nhập. Đây là thiếu sót rất lớn vì khi không quy định như vậy đã gây khó khăn cho cơ quan chức năng trong khi thực hiện công tác này ở thực tế. Khắc phục thiếu sót này, dự thảo Luật Phòng chống tham nhũng sửa đổi đã dành hẳn 1 Mục Theo dõi biến động tài sản, thu nhập trong chương III (Minh bạch và kiểm soát tài sản, thu nhập) để quy định về điều này.

Theo dõi biến động tài sản, thu nhập là quy định mới của dự thảo nhằm cải thiện tính hình thức như trước đây khi mà Luật hiện hành không nêu rõ trách nhiệm, thẩm quyền của từng cơ quan. Dự thảo quy định về nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan, đơn vị kiểm soát tài sản, thu nhập. Trong đó nêu rõ, cơ quan đơn vị kiểm soát tài sản, thu nhập có quyền thu thập, khai thác thông tin, dữ liệu, cập nhật thông tin dữ liệu, yêu cầu bên có liên quan cung cấp thông tin dữ liệu về bản kê khai tài sản, thu nhập. Cơ quan này còn có quyền yêu cầu người kê khai tài sản, thu nhập giải trình về biến động tài sản, thu nhập theo quy định và quyết định việc xác minh tài sản, thu nhập khi có căn cứ. Về nghĩa vụ của cơ quan đơn vị kiểm soát tài sản, thu nhập có nghĩa vụ phải giữ bí mật, áp dụng hoặc yêu cầu, đề nghị người có thẩm quyền áp dụng biện pháp bảo vệ người cung cấp thông tin hoặc tài sản, thu nhập có liên quan. Thêm vào đó, dự Luật còn đề xuất quy định nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan quản lý, sử dụng người có nghĩa vụ kê khai tài sản, thu nhập và trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, đơn vị có liên quan.

Những sự thay đổi này phần nào giúp theo dõi biến động tài sản trở thành phương tiện tốt nhất để xã hội nhận diện tham nhũng để ngăn chặn hành vi nguy hại ấy, góp phần làm trong sạch xã hội, tạo một môi trường minh bạch phát triển đất nước ngày càng toàn diện.